$
TEXT_EXPL_XML <p><seg type="adagium" lang="nl">Jonck rijs is te buygen / maer geen oude boomen.</seg><lb/>
        de Man (staende op de ladder) spreeckt:<lb/>
        NAdien ick stoffe soeck om my een huys te bouven,<lb/>
        Soo wil ick desen boom ter eerden neder-houwen;<lb/>
        Het is een keestigh hout, maer vry al wat te krom,<lb/>
        Dies poogh ick desen balck te buygen anders om.<lb/>
        Maer schoon ick dien omvangh met hondert taije wissen,<lb/>
        Soo moet ick evenwel mjin wit en hope missen;<lb/>
        <pb n="embstma_1288_fac020"/>
        Hy is te wonder hardt, en al te bijster steegh,<lb/>
        Dus blijft hy inden stant, gelijck hy eertijts pleegh.<lb/>
        Doch, t'wijl ick besigh stae, soo hoor ick van beneden<lb/>
        Een onverwachte stem, een onbekende reden;<lb/>
        Een (ick en weet niet wie) let op het geen ick doe,<lb/>
        En roept met luyder stem my dese lesse toe;<lb/>
        Ey! Waerom dit beslagh ontrent veroude basten?<lb/>
        Hoort, macker, dit gewas heeft al te steege quasten,<lb/>
        Daer is geen rechten aen, dus, lieve, zijdy wijs,<lb/>
        Verlaet den ouden tronck en buyght het jeugdigh rijs.<lb/>
        Maer duyt dit niet alleen op raeuwe boom-gewassen,<lb/>
        Het kan oock boven al op uw kinders passen;<lb/>
        Hoort, Vaders van het huys, de jeught, de teere jeught<lb/>
        Dient van den eersten af gebogen tot de deught.</p>
       <p><gloss target="embstma_1288_00102">Cent. 2 prov. 66 </gloss><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00101">Jonck rijs is te buygen / maer geen oude boomen.</seg><lb/>
        't IEgenwoordigh spreeck-woort is<lb/>
        genomen uyt de Arabische spreuc-<lb/>
        ken onlanghs te samen vergadert ende<lb/>
        over gheset door den tael gheleerden<lb/>
        <term id="embstma_1288_00102"/>D. Erpenium ghewesen Professor inde<lb/>
        hooge Schole van Leyden; het selve<lb/>
        spreeck woordt vermaendt alle ouders<lb/>
        ende voogden dat niet als de jonghe ja-<lb/>
        ren sijn bequaem tot onderwijsinge / en-<lb/>
        de dat daeromme de selve tot dien eyn-<lb/>
        de dienen waergenomen. Hier op heeft<lb/>
        mede gesien <xref to="bible_kjv_">Jesus Syrach cap. 30.12<lb/>
         Buyget (seydt hy) u kint den hals, ter-<lb/>
         wijl het noch jonck is, op dat het niet<lb/>
         hartneckigh en worde.</xref>. Veel spreeck-<lb/>
        woorden onder eeuwen komen in woor-<lb/>
        den ofte in sin / oft oock dickwils in<lb/>
        <gloss target="embstma_1288_00103">Cent. 2. prov. 76</gloss> <term id="embstma_1288_00103"/>beyde / hier mede over een / de Fran-<lb/>
        coisen seggen (als Scaliger betuygt)<lb/>
        genoegsaem met de selve woorden:</p>
       <p>Franç. <seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00102" lang="fr">Vieil arbre malaisé à redresser</seg></p>
       <p>Hoogd. <seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00103" lang="de">Alte baume seind böss zu biegen</seg></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00104" lang="de">Alte hunden böss bandig zu machen</seg></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00105" lang="de">Erh moeth zeitlich krummen das ein gu-<lb/>
        ter hack sol werden.</seg></p>
       <p>Ital. <seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00106" lang="it">Fin che la pianta é tenera beso-<lb/>
        gno drizzarla.</seg></p>
       <p>Nederd. <seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00107" lang="nl">Terwijl het rijsje swack is / so moet=<lb/>
        ment buygen.</seg></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00108" lang="nl">'t Moet vroegh krommen dat een goe-<lb/>
         de reep worden sal..</seg><lb/>
        Op den selven sin:<lb/></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00109" lang="nl">Men mach sijn oude schoenen verwer-<lb/>
        pen maer niet sijn oude seden.</seg></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00110" lang="nl">De hen is / als haer wen is.</seg></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00111" lang="nl">Gewoonte maeckt eelt</seg></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00112">Wat heeft geleert de jonger man<lb/>
        Dat hangt hem al sijn leven an.</seg></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00113" lang="nl">Quae wennis / quae schennis.</seg></p>
       <p>Ital.<seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00114" lang="it">Nutritura passe natura</seg></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00115" lang="it">Della matina si cognosce il bu-<lb/>
         on giorno.</seg></p>
        <pb n="embstma_1288_fac021"/>
        <p>Ital. <seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00116" lang="it">l'Haver cura dé putti<lb/>
         Non è mestier dé tutti</seg></p>
       <p>Turcks. <seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00117" lang="tr">Tagyri adeth gaiet mischkhiuldur.<lb/>
         i. Mutare consuetudinem diffi-<lb/>
        cillimum.</seg></p>
       <p>Griecx. <seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00118" lang="el">Γέροντα δ᾽ ὀρθοῦν φλαῦρον, ὅς νεός.<lb/>
         .i. erigere durum est, qui cadit<lb/>
        juvenis, senem.</seg></p>
       <p>Lat. <seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00119" lang="la">Annosam arborem transplanta-<lb/>
         re. Eodem sensu adagium re-<lb/>
        fertur ab Eras.</seg></p>
       <p><seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00120" lang="la"> Adeo à teneris assuescere mul-<lb/>
        tum est.</seg></p>
       <p>Horat. <seg type="adagium" id="embstma_1288_ad00121" lang="la">Quo semel est imbuta recens<lb/>
         servabit odorem test diu</seg><lb/>
        ...</p>
       <p>Laet ons dan besluyten ende seggen /<lb/>
        Terwijl het rijs is jonck en swack,<lb/>
        En heeft niet eenen harden tack,<lb/>
        Terwijl het spruytje buygen kan<lb/>
        Soo moet een neerstigh bogert-man<lb/>
        Het boomken leyden metter hant,<lb/>
        Het boomken houden inden bant,<lb/>
        Ten eynde dattet sonder boght<lb/>
        Ter voller hooghte komen moght.<lb/>
        Leyt, vrient, en leert u weerde kint<lb/>
        Soo haest sijn eerste jeugt begint,<lb/>
        Want kromt het dan, en recht ghy 't niet,<lb/>
        Soo ist een eeuwigh huys-verdriet.</p>
      
SEQ 1
PARENT embstma_1288
TYPE emblem pictura
TIPE emblempictura
NEXT embstma_1288_emblem002
IIHIM GUL
; MNE
; EMBLEMS
; ILL_BOOK
CAPTION_EN A man is tying a big old tree to a pole to straighten it, like the young trees in the background; another man tells him that this is a useless effort.
SOURCE_FILE embstma_1288.xml
LINK bible_kjv_
LINK_FACSIMILE embstma_1288_fac019
MOTTO_LA <p>Rami correcti rectificantur, trabs minimè.</p>
      
HIM GUL
; MNE
; EMBLEMS
; ILL_BOOK
IC 25G3(+361)
; 25G3(+363)
; 31A2512(+931)
; 33A35
; 41A343
; 47I7(+57)
; 47I872(+54)
; 54BB2(+4)
; 49A0
; 86(RAMI CORRECTI RECTIFICANTUR, TRABS MINIME)
URL_IMAGE embstma_1288_pic019.jpg
ID embstma_1288_emblem001
MOTTO_LA_NORM Rami correcti rectificantur, trabs minime
CHILDREN 
CHILDREN_SQRT 0