<p>Als yemant met een harden steen,<lb/> Of met een hout, of met een been<lb/> Een hont ontrent de leden treft,<lb/> Hy krijt, hy bast, hy grolt, hy keft,<lb/> Hy loopt in haesten nae den steen,<lb/> Hy loopt in haesten naer het been,<lb/> En met een gants verwoeden sin<lb/> Soo staet hy daer de tanden in,<lb/> <pb n="embstma_1288_fac488"/> Maer die het leet hem heeft gedaen<lb/> Dien laet hy sonder hinder gaen.<lb/> Soo menighmael als dit geschiet,<lb/> En dattet eenigh niensche siet,<lb/> Soo lacht hy om de dwase daedt<lb/> Die hem alsdan voor oogen staet.<lb/> Maer hoort, ghy vrient, die dit belacht,<lb/> En die het beest voor onwijs acht,<lb/> Komt siet doch met een rijper sin,<lb/> Komt siet het stuck wat naerder in,<lb/> En daelt eens binnen u gemoet,<lb/> En denckt wat ghy by wijlen doet.<lb/> Als eenigh mensch, uyt swarte nijt,<lb/> Op u, of uwe vrienden bijt,<lb/> Of dat u yemant hinder doet<lb/> Of in u haeff, of aen u bloet,<lb/> Wort ghy niet stracx u naesten gram?<lb/> En let niet eens van waer het quam?<lb/> Hoe dickmael isser, weerde ziel,<lb/> Dat ick in dese stuypen viel,<lb/> Dat ick als op de menschen beet<lb/> Wanneer ick schád of schande leet;<lb/> Maer, mach ick bidden, mijn gemoet,<lb/> Siet dat ghy dit noyt meer en doet,<lb/> Maer als misschien ons yemant quelt,<lb/> Het is door list, of met gewelt,<lb/> Vergaept u aen de lieden niet<lb/> Die ghy hier mede besich siet,<lb/> En schoon ons treft een nijders tant,<lb/> Soo denckt, Het komt van hooger hant,<lb/> Segh vry, Dees mensch is maer alleen<lb/> Een stock, een roed', een slinger-steen,<lb/> Die van een grooter macht bestiert<lb/> Om my of om de mijne swiert,<lb/> <pb n="embstma_1288_fac489"/> En maeckt oock daer in geen verschil<lb/> Wien Godt hier toe gebruycken wil;<lb/> Het zy dan vyandt ofte vriendt,<lb/> Dewijl dat ghy het doch verdient,<lb/> Dewijl dat ghy u weerdigh kent<lb/> Dat Godt u swaere plagen sent.<lb/> De mannen, nae den geeft gesterckt,<lb/> Die hebben dit wel eer gemerckt,<lb/> Want alsmen hun te quellen nam<lb/> Soo sagen sy van waer het quam,<lb/> Sy sagen Godes roede slaen,<lb/> Sy sagen Godes engel staen,<lb/> En daerom wast dat hun de ziel<lb/> Niet op de daedt der menschen vielt,<lb/> Maer swierde met een diepe sucht<lb/> Tot boven inde blaeuwe lucht;<lb/> Sy baden Godt in haer verdriet,<lb/> Maer beter op de menschen niet;<lb/> En weder, als het soet geluck,<lb/> Quam wech te nemen haren druck,<lb/> En dat misschien haer even mensch<lb/> Hun gunstigh was naer eygen wensch,<lb/> Soo werden sy daer in gewaer,<lb/> Des Heeren vrientschap over haer,<lb/> En resen, met een bly gemoedt,<lb/> Tot Godt den gever van het goet<lb/> Wel aen mijn ziele, tot besluyt,<lb/> Druckt dit in al u wesen uyt<lb/> En quijt u dus in vreugt en pijn<lb/> Het sal ons hert een balsem zijn.</p> <pb n="embstma_1288_fac490"/> <p>Als de Sabéen, de Chladéen, de wint, het vyer, door den duy-<lb/> vel ontsteken, Iobs goederen, kinderen, ende gesontheyt hadden<lb/> ...<lb/> <pb n="embstma_1288_fac491"/> Die Pferde stallen gern wo es zu vor nass ist.<lb/> Het peert dat is gewoon meest in het nat te stallen,<lb/> En daer veel waters is, daer laetet water vallen;<lb/> En schoon men dagen langh rijt om het gantsche lant,<lb/> Ten lost naeu eenigh vocht ontrent het dorre sant.<lb/> Siet daer een rechten streeck, waer nae de menschen leven:<lb/> Wie veel heeft, die ontfangt, den rijcken wort gegeven,<lb/> Hoe yemant grooter is, of hooger geraeckt,<lb/> Hoe een, die schencken wil, de giften grooter maeckt.<lb/> Maer hoort, ô weerde ziel, dit zijn verkeerde wegen,<lb/> Ghy, brengt daer niet en is, soo vintmen rechten zegen;<lb/> Ghy, schenckt daer honger woont; of noot een schamel man,<lb/> Die, mits hy niet en heeft, niet weder nooden kan:<lb/> Dat is een recht geschenck, dat Godt sal weder-geven,<lb/> Of hier ( indien het dient ) of in het eeuwigh leven;<lb/> Want deugt aen eenigh mensch gedaen, en niet geloont,<lb/> Wort boven al bedacht, en boven al gekroont.</p>

<p>Als elck voor sijn huys veegt, soo worden<lb/> alle straten schoon.<lb/> Het beeldt mochte zijn een vvijf en een vrijster, op haer bessemen<lb/> leunende, ende t' samen kijvende; een besette vrouvve haer aen-spre-<lb/> kende, in voegen als volgt:<lb/> VVel sneege meyt, en deftich wijf,<lb/> Ey lieve, waerom dit gekijf?<lb/> En waerom roepje door de buert<lb/> Dat Trijn haer stoupe niet en schuert?<lb/> Dat heyl noyt rechte buerschap pleegt,<lb/> Mits sy haer strate niet en veegt?<lb/> Dat Griet haer goote stincken laet,<lb/> En nimmer hant aen bessem slaet?<lb/> Vriendinnen houdt u doch gerust,<lb/> Het kijven heeft doch geenen lust,<lb/> Een yder keere voor sijn huys<lb/> Soo worden alle straten kuys.<lb/> Hoe dienstigh waer het voor het landt<lb/> Indien men geen klappeyen vandt!<lb/> Indien en man en echte wijf<lb/> Bemoeyde slechts met haer bedrijf,<lb/> Bemoeyde met haer eygen ziel,<lb/> En daer een staege vyer-schaer hiel,<lb/> Gewis dat waer een dienstigh werck<lb/> En voor den Staet, en voor de Kerck;<lb/> Want als een yder 't sijne doet<lb/> Dat is voor al de werelt goet.<lb/> </p>

<p>Ein jeder kehr vor seiner thür / soo<lb/> werden alle wege rein.<lb/> ...</p>

<p>De keers die voor gaet licht best.<lb/> Ghy, die wilt in het duyster gaen,<lb/> En treet niet al te veerdigh aen,<lb/> Maer ( geeft de mane geenen schijn )<lb/> Soo laet de keers u leydts-man zijn,<lb/> Want anders soo ghy veerdigh treet<lb/> Eer ghy de rechte paden weet,<lb/> Soo stoot ghy licht een blaeuwe scheen,<lb/> Of valt wel in de modder heen;<lb/> Betreet daerom geen vreemde straet<lb/> Voor dat de fackel vooren gaet,<lb/> Want licht gedragen nae den man<lb/> Wie isset dien het baten kan?<lb/> Als ghy een saecke neemt ter hant,<lb/> En doetse niet met onverstant,<lb/> En doetse niet als inder nacht,<lb/> Dat is, te vooren niet bedacht,<lb/> Maer laet voor al een helder licht<lb/> Laet Reden leyden u gesicht,<lb/> En maeckt dat ghy u dingen weeght,<lb/> En goeden raedt te vooren pleeght,<lb/> Maeckt dat ghy langh genoegh versint<lb/> Eer ghy een wichtigh stuck begint;<lb/> Want koomt het licht eerst nae de val<lb/> Wie is het dien het baten sal?</p>

<p>Versint eer ghy begint<lb/> ...<lb/> </p>

<p>De keers die voor gaet licht best.<lb/> Op een anderen sin.<lb/> Wanneer het licht gaet voor den man,<lb/> Dan isset dat het baten kan;<lb/> Maer brengh het yemant achter aen,<lb/> Soo kander niemant seker gaen.<lb/> Segh, wie en valt of struyckelt niet<lb/> Diie inder nacht gen licht en siet?<lb/> De boete die een Christen hert<lb/> Van Gode voor-geschreven wert,<lb/> En dient niet uyt te zijn gestelt<lb/> Tot ons het lijf ter aerden helt;<lb/> Neen, vrienden, 'tis de beste deught<lb/> Die op-wast mette groene jeught.<lb/> Hot ! isset niet een sotte waen<lb/> Te loopen op de ruymen baen,<lb/> En uyt te stellen alle tucht<lb/> Tot dat de jonckheyt henen vlucht?<lb/> Tot dat ons oude dach genaeckt,<lb/> En al de leden swackeer maeckt?<lb/> Ey segt eens, vrienden, met bescheyt,<lb/> Is u het leven toe-geseyt<lb/> Tot veertich, vijftich, t' sestich jaer?<lb/> O neen, ghy zijt in doots-gevaer<lb/> Tot aller uyren, t' aller tijt,<lb/> Soo haest als ghy geboren zijt,<lb/> En dickwils die de kloeckste schijnt<lb/> Die isset die voor eerst verdwijt.<lb/> Ghy daerom voor den besten raet,<lb/> Maeckt dat u licht voor-heenen gaet,<lb/> En geeft u jonckheyt aen den Heer,<lb/> Dat stelt u vast voor immermeer.</p>

<p>Laet berou / selden goet berou.<lb/> </p>

118

embstma_1288

GUL

MNE

EMBLEMS

ILL_BOOK

embstma_1288_pic487.jpg

emblempictura

embstma_1288_emblem119

GUL

MNE

EMBLEMS

ILL_BOOK

reserved for caption

embstma_1288.xml

embstma_1288_fac487

De hondt bijt den steen, en niet die hem werpt

emblem pictura

86(DE HONDT BIJT DEN STEEN, EN NIET DIE HEM WERPT)

embstma_1288_emblem117

<p>De hondt bijt den steen, en niet die hem werpt</p>

embstma_1288_emblem118

De hondt bijt de steen, en niet die hem werpt