$ TEXT_EXPL_XML

Een seer schoone Vrouwe geciert met een kostel en rijcklijck kleed, en een Mantel daer boven: sittende op een kloot, hebbende 't hoofd gekroont met toorens en muyren, houdende in de rechter hand eenen Scepter of een Spiesse, die soo wel op d'een als d' an der syde van de Medaglie vertoont wort, en met de slincker hand houtse een Overvloets Hooren, vol verscheyden vruchten, en boven dat, sullen wy haer een seer schoone sterre op 't hoofd stellen. Italien is een deel van Europa, en is eerst ge naemt Hesperia, van Hesperus den broeder van Atlas, diewelcke van sijnen broeder verdre ven zijnde, gaf hy den naeme aen Hispanien en aen Italien: Ofte het is genaemt Hesperia, nae 't gevoelen van Macrobius van de sterre van Venus, die des avonts Hesperus is genoemt, om dat Italien gelegen is ten Westen van dese sterre. Het wierde oock eertijts Oene tria geheeten, of van den goeden Wijn die aldaer wast, van οινος, 't welck by de Griec ken Wijn bediet, of van Oenotrio der Sabinen Koningh: eindlijck wierdet Italien genaemt nae Italus Koningh van Sicilien, die den Ita lianen leerde de maniere van 't Land te bou wen, en gaf haer oock de Wetten, overmits hy aen dat deel te lande quam, daer Turrius regeerde, en noemde alsoo het land Italien nae sijnen naeme, gelijck Virgilius in 't I boeck van Aeneas verhaelt. Nu noemen wy 't Italien, nae diens naeme die daer regeerde: maer Timaeus en Varro willen dat het alsoo genaemt is van de Ossen, die inde oude griexsche tale Itali wierden geheeten, om datter schoone en groote menichte van Ossen waeren. Maer om met de naemen niet verdrietigh te we sen, die dit eedelste deel der Werreld magh gehadt hebben, sal ick alleen kortlijck tree den totte verklaeringe van het kleed, en van andere dingen, die totte voorseyde beelde nisse gehooren. Ick segge dan, datse schoon wort geschildert, door de waerdigheyd en groote heerlijckheyd der dingen, die aldaer in voortijden en gestaedigh oock by onsen tijde, noch werden gevonden. Waer over Petrarcha weder keerende uyt Vranckrijck, en Italien naederende en 't selve siende, met seer groote vrolijckheyt uytriep: Salve cara Deo tellus sanctissima salve, Tellus tuta bonis, tellus metuenda superbis, Tellus nobilibus multum generosior oris. Vheyligh God gevalligh Lant, Zy heyl gewenscht aen alle kant: [p. 225] origineel Een Land waer in de Vrome leeft, Een Land waer in de trotse beeft, Een Land dat elck sijn luyster geeft. En Virgilius sich oock verwonderende over haere groote schoonheyt, seght: Salve magna parens frugum, Saturnia Tellus, Magna virum &c. En Strabo in sijne Landbeschrijvinge, als mede Dionys. Halicarnas, in 't begin van sijne Historie van Romen, sprekende van Italien, soo vertoo nen zy hoe lofwaerdigh dat het selve zy, om dat in dit aldergeluckighste Landschap de locht ten meestendeele seer is gematight; waer uyt volght dattet vol lijftocht en seer wel te leven is, vol verscheyden Dieren en Vogelen, soo wel tamme als wilde, tot het gebruyck des Menschen, niet so seer tot haer nodruft, als wel tot haer lust en vermaeck. De sterre wort haer boven 't hoofd gestelt om reedenen boven geseyt. Zy wort met een rijck en prachtigh kleet gemaelt, om dat men in dese Provintie veel revieren, staende waeteren en meeren vint, als mede vermaecklijcke fonteynen, aederen of baeden van gesonde waeteren, soo wel heete als warme, van verscheyden krachten, die soodanigh uyter natuyre zijn voortge bracht, en dat tot onderhoudinge en herstel linge van de gesontheyt des Menschen, als mede tot sijn vermaeck. Waer van Virgilius in sijne 2 Georgica seyt: An mare quod supra memorem &c. Sal ick, seght hy, spreecken van de Zee, die dit Land boven en beneden bespoelt? of van soo veele staende wae teren? als daer zijn de groote Laer en de Benacus die met een groot gedruys en baeren opswelt? of sal ick ver haelen van de haevens, of van de Lucrinsche sluysen? of hoe de verstoorde luchtruchtige golven, by dit werck van Iulia, te rugge storten, en soo tot te Tyrrenische Zee en de Avernische enghten invloeyt? Daer zijn oock niet alleen tot meerder rijckdom en kostlickheit verscheyden kopermijnen, maer oock vee lerhande marmor en andere kostle sijne stee nen, gelijck Virgilius mede seyt: Haec eadem ar genti rivos &c. als datter oock zijn revieren daer silver en goud in is, en aederen van ko per en metael. De kroone van toorens en muyren, be diet het cieraet en de eedelheyt van de Ste den, Landen, Casteelen en Vlecken, die in dese uytblinckende en besondere Provintie zijn, gelijck Virgilius in sijne Georgica seyt: Adde tot egregias urbes &c. De Scepter of Spiesse, die zy in de rechter hand hout, daer door wort beyde regeerin ge en heerschappye, die zy heeft boven alle andere Volckeren uytgedruckt, niet alleene door de voortreflijckheyt van haere onge meene dapperheyt in de Wapenen, maer oock in de geleertheyt: naelaetende veele treflijcke dingen die tot haer lof dienen. En om den leser niet verdrietigh te zijn: sal ick alleene stellen 't geene Virgilius in sijne 2 Geor gica seyt, Hoc genus acre virum Marsos, &c. dat is, hier uyt dit land is voortgekomen het dappere Mannen geslacht de Marsii, de Sabellische Ieughd, de Liguren die totten arbeyd gewent zijn, de Spiesdragende Volscen, hier uyt zijn gesproten de Decii, de Marii, de groote Ca milli, als mede de Scipiones en die dappre Krijgs Helden, en eyndlijck oock ghy aldergrootste Caesar, die als over winnaer tot aen de uyterste paelen van Asien, den ontwa penden Indiaen met u Burghen en vaste Steden bedwingt. De Overvloets Hooren, vol van verschey den vruchten, bediet de groote vruchtbaer heyt boven alle d'andere Landen des Wer relts, vindende daer in alle goede hoedanig heden, zijnde bequaem om alles voort te brengen, wat tot het Menschlijck gebruyck noodigh is, gelijck Virgilius in 't selfde boeck mede seyt: Sed neque Medorum &c. Zy sit op een globe of kloot, om te ver toonen dat Italien is een Heerscherinne en Koninginne van de geheele Werreld, gelijck de oude Romeynen dat klaerlijck hebben bewesen, en gelijck zy als noch meer, als oit, bewijst, en dat door den oppersten Prie ster, die grooter en hooger is als eenigh per soon oock magh wesen.

URL_WEBPAGE http://www.dbnl.org/tekst/pers001cesa01/pers001cesa01_0410.htm PARENT embstma_1450 IIHIM GUL ; MNE ; EMBLEMS ; ILL_BOOK ; ARTTHEORY HIM GUL ; MNE ; EMBLEMS ; ILL_BOOK ; ARTTHEORY MOTTO_NL ITALIEN met haere Provintien en een deel van de Eylanden, gelijck het vertoont wert op de Medaglien van Commodus, Titus, en Antoninus MOTTO_IT_NORM [Italia] TIPE emblempictura NEXT embstma_1450_emblem086 SEQ 85 MOTTO_IT [ITALIA] CAPTION_EN Italia con le sue provincie e parte dell'isole: a woman seated on a globe, holding a spear and a cornucopia; a star above her city-crown SOURCE_FILE embstma_1450.dmp MOTTO_NL_NORM Italië met haar Provinciën en een deel van de Eilanden, gelijk het vertoond werd op de Medalliën van Commodus, Titus, en Antoninus LINK_FACSIMILE embstma_1450_fac221 TYPE emblem pictura IC 24D1 ; 25G21 ; 25L11 ; 31AA2352 ; 31D15 ; 44A51: 61D(ITALY) ; 44B191(+0) ; 44B192 ; 44B197 ; 49D48 ; 5(+113) ; 86(ITALIA) ; 86(ITALIA CON LE SUE PROVINCIE E PARTE DELL'ISOLE) ; 92B11221 PREV embstma_1450_emblem084 URL_IMAGE embstma_1450_pic224.jpg ID embstma_1450_emblem085 CHILDREN CHILDREN_SQRT 0