$ TEXT_EXPL_XML
Een Vrouwe met een Boeck in de rechter
hand, in d'ander een Roede met een ont-
steken Lampe, ter sijden staet een Kraen, die
een steen in de klauw heeft.
't Is soo seer in de gewoonte, dat dese
vlijtigh en wacker genaemt wort, die slechts
een levendige of wackere geest heeft, alhoe-
wel dese naem verkregen is, door de wac-
kerheyt die men mette lichaemlijcke oogen
sien kan, niet te min wort de gestadige oef-
ninge, gelijck als in de Natuyre verandert,
en sich eygen gemaeckt, en wort soo wel de
Wackerheyt des lichaems, als des geests,
door dit beeld uytgedruckt, te weten, de
Wackerheyt des Geests door 't Boeck, waer
in men de wetenschappen leerende, den
Mensche wacker en vaerdigh maeckt, om de
ongevallen der fortuyne tegen te staen, en de
driften des gemoeds te beschouwen.
De Roede maeckt het slaeperige lichaem
wacker, gelijck het Boeck en de spieglinge
of contemplatie de droomige geesten op-
wecken. Daerom seght Salomon in zijn Hoo-
ge Lied, soo wel tot het lichaem als totte
ziele, Ick slaep, maer mijn herte waeckt.
De Kraene leert ons datmen gestadigh op
zijn eygen hoede moet wesen, en voor zijn
eygen leven, want gelijck veele Natuyr-
schrijvers verhaelen, wanneer dese Kraenen
komen om te rusten, soo verposen zy mal-
kanderen op deser maniere, dat die daer op
den Schildwacht staet, eenen steen tusschen
zijn klauwen vat; en soo langh de steen
niet neder valt, zijnse seker datse beschermt
zijn door de Wackerheyt van haeren mede-
gesel: en als die valt, 't welck niet kan ge-
schieden, dan door den slaep van den schild-
wacht, soo worden zy van 't geluyt wacker
en vliegen wegh.
De Lampe bediet, dat de Wackerheyt ey-
gentlijck verstaen wert in dien tijd, die daer
bequaemst is totte ruste en slaep. Daerom
stelden de Oude hare schaerwachten eenige
seeckere uyren des nachts, waer in de Solda-
ten mosten wacker zijn tot versekeringe van
het Heyrleger: en wierde de geheele nacht
gedeelt in vier wachten, gelijck I. Caesar 't sel-
ve verhaelt in 't eerste van zijne Commen-
tarien.