$ TEXT_EXPL_XML
Icarus & Phaëton nimium dum magna capessunt
Occidit hic flammis, ille peremptus aquis:
Mens infirma hominum coeli perrumpere claustra
Cum studet; in tenebras praecipitata ruit.
Nota est omnibus Phaëtontis & Icari fabula, quae in eos
potissimum à Poëtis prudentum primis excogitata
est; qui insanientis sapientiae consulti
τῶντες τά τε ὑπὸ γῆν ἐπουράια;
& quae terram infrà, & quae coelum suprà sunt. Res certè quam nec
Cum enim Deus regnum suum, seque sine arbitris regat; san-
ctius & reverentius est de eo credere, quàm scire, mirari, quàm
rimari. Plura de hoc
Scire nefas homini.
Tangere vis coelestes illos ignes? cum Icaro liquesces. Scande-
re in Providentiae arcem? cum Phaëtonte temerario cades. Vna
& quidem maximè laudabilis audacia hîc, nihil audere, unum
acumen, nihil cernere, una scientia, nihil scire. Quia,
Prudens futuri temporis exitum
Caliginosa nocte premit Deus,
Ridetque si mortalis ultrà
Fas trepidet.
Quid itaque animum aeternis confilijs minorem fatigamus?
Quid nos homulli, nos terra, pulvis, somnium, immò somnij
fugacis umbra, angusto sinu illum claudere volumus, quem nec
coelum ipsum? quid coelestia ejus decreta capere, quos nun-
quam coepit coelestis Curia? Tamen
Nos pravum, & debile vulgus
scrutamur penitus Superos, hinc pallor, & irae,
Hinc scelus, insidiaeque, & nulla modestia voti.
Nos ij sumus qui secreta Coeli inquirere sudamus, qui curiosâ
mente mentis aeternae recessus tentamus & ipsa ipsius De-
creta irrumpimus. Nos de divinâ Praedestinatione, de Libero
Arbitrio, de Lapsu primorum parentum, alijsque, quae otiosae
mentes semper quaerunt, & nunquam inveniunt, disputare au-
demus, simplicemque Scripturam quaestiorum ambagibus im-
plicamus; sum tamen Veritas heareat sub ictu, immò amittatur
nimium altercando.
Idcircò mundi stulta delegit Deus
Vt concidant Sophistica.
In his si quis seosim à sensu nostro senserit; in cum statim arie-
tamus, crimenque ducitur lustralibus februis expiandus. Pro his,
Bella geri placeat nullos habitura truimphos.
Pestis certè & hujus, & jam olim plurium Rerumpublicarum,
nec facilè excutiendra si aut ipsa potens, aut obsedit potentes.
Nonne hodie hanc ob causum, provinciam provinciae, civom
civi infestum videmus? nonne hoc.
Et focias inimicat urbes?
Accedunt concionales tubae, quae undique gladiatorio animo
classicum canunt, quaeque pax deberent esse mundo, fax sunt,
&
deratio eas deceat, quam si non habeant; sumerent faltem sibi
hoc tempore mutuam.
Sed frustrà est haec querela; quisque regnum sibi vi, atque
sactionibus munit; hinc castra ex unâ parte constraria, & paren-
tum liberorumque sacramenta diversa:
Diditur incertum studia in contraria vulgus.
Verè incertum; quia non aliter quàm pecorum ritu, sequitur
antecendentium gregem, pergens non quà eundum, sed quà
itur, nec ad rationem, sed ad similitudinem componitur. Liber-
tas quidem, & speciosa nomina praetexuntur; sed ut imperium
evertant, libertatum praeferunt, si everterint, ipsam aggredien-
tur. Sub hoc mantili & everriculo multarum fraudum, fervida
ingenia violentiam naturae, & profundam ambitionem velare
student. Relligio passim in ore, improbitas in corde, cui nisi
frena maturè injiciantur, & veteres artes, per quas Batavum
nomen, & illius crevêre vires; revocentur; ita in nervum erum-
pet, ut non nisi Vi Majore ejus motus componendi sint. Quod
si sit, conclamantum est, & exequias Belgicae quibus commo-
dum est ite. Non defunt nobis exempla istarum quas patimur
cladium, sed ipsi nobis. Nonne Graecia, &, quod recentius,
Flandria, hâc immodicâ libertate & licentiâ concionum perijt?
Nonne speciosi hi religionis praetextus,
Altis urbibus ultimae
Stetère cansae cur perirent
Funditus, imprimeretque muris
Hostile aratum excercitus insolens?
Certè nimis quàm verum. Sed quid? Ita se res habet, ut plerum-
que qui Fortunam mutaturas est Deus, consilia corrumpat
Iam rebus omnibus florentissimi, Regibus, Principibus, Rebus
publicis suspiciendi, immò ( dicere hoc liceat ) adorandi; nos-
met ipsos perdere, & in nostra viscera victricem dextram con-
vertere studemus: palàm alioqui beati, nisi unum hoc defit, ani-
mus qui modestè istaec ferat, At vix est ut queamus: opes enim
illae lachrymae, haec una fundi nostri calamitas. Philosophus
quidam interrogatus, quidnam esset Fortuna? respondit; Ma-
lus medicus; plerosque enim quos eurat coecos facit. In nobis
id verum, quibus hostis in latere, & tantum non ad portas
Hannibal, & tamen dulci fortunâ ebrij litigamus, Syracusae
nostrae capiuntur, & nos in pulvere pingimus, sperantes amoto
metu, & intereà ascitantes opprimendi. At quantò satius erat,
id operam dare, ut sapientam cum modo habentes Consilia
quibus impares sumus fato permittamus, &, pestilente hâc fru-
ge in herbâ oppressa, tutam rebus adstruamus securitatem. Ani-
mos commune periculum jungat, simultas post sit: Netum de-
nique nostra intelligamus bona, cum quae in potestate habui-
mus ea amiserimus. Serum est mortuâ re verba facere, Opti-
mum autem alienâ insaniâ frui.
At vos;
Seu calidus sanguis, seu rerum inscitia vexat
Nos qui nihil praeter vota in commune conferre possumus,
Indomit à cervice feros, ubicunque locorum
Vivitis, indigni fraternum rumpere foedus
Deum intimè precamur, ut nova commenta, & coetera Iudificandis
animis per otium callidè excogitata, aboleantur, tandemque,
sublatâ sciffurâ, pax in domo ejus, in Conscientijs quies, securi-
tas in Republicâ constituatur.
Altum sapere periculosum.
IC 54A82(+4) ; 86(ALTUM SAPERE PERICULOSUM) ; 92B39117 ; 95A(ICARUS)681 PREV embstma_965_emblem002 URL_IMAGE embstma_965_pic021.jpg ID embstma_965_emblem003 MOTTO_LA_NORM Altum sapere periculosum CHILDREN CHILDREN_SQRT 0