$ TEXT_EXPL_XML

3. De Swaluwen ende de andere singende Vogelen. De Swaluwen, geselschap gemaakt hebbende met de onnoosele singende Vogelkens, ende weetende sig naar den eis der saaken ende tijden te vougen, door haare konst van hoog ende laag, als meedejaarliks snel van de eene in de andere wereld te vliegen, ende middelerwijle op het doen der menschen wel te letten, hadden ook veele der selven konsten geleerd, ende onder anderen, hoe sy van Hennop ofte Vlas netten wisten te maaken, ende daar meede de singende Vogelkens gewoon waren te vangen; Sulks wanneer sy t haarer aankomste in de Lente saagen dat de menschen aldaar Linsaat ende Kennip saaiden, sy sig ook verpligt vonden, opgemelde Vogelkens te raaden, aenstonds op die besaide akkers te vliegen, ende alle het saad op te eeten; op dat sy door een soo ligt middel sig van der dood bevrijden, ende te gelijk oovervloedig voeden, souden kon- nen: Maar deese altijds eeven laag, in den selve lande vlie- gende, ende derhalven onkondige Vogelkens, door laatdun- kendheid vervoerd werdende, ende nijdig zijnde, naamen qualik dat deese Niewelingen meenden meer als sy te we- ten, wat haar dienstig ofte ondienstig was: waarom sy haar bespotteden ende uitslagten. Het welk de Swaluwen verdrougen ende efter by den Vo- gelkens bleeven; op hope, dat het Kennip-saad, als somstijds by een quaad jaar gebeurd, in der aarde soude rotten; Maar daar na sienden, dat het seer meenigvuldig op quam, oor- deelden sy verpligt te zijn, de Vogelkens dus aan te spreken: ,,Goede Gesellen, het eerste middel om met kleinen arbeid ,,ende grote baat ons voor de strikken der Menschen te be- ,,vrijden, hebt gy versuimd, nu is nog een en geen ander oo- ,,verig, namentlik, met alle magt op de teedere Hennip en ,,Vlas te vallen, en die uit te toejen; het welk ons wel moe- ,,jelik om doen, en ons dat kruid ten voedsele niet strekken ,,sal, maar vermits ons leven daar aan hangd, en nu geen an- ,,der middel ooverig is, soo raden wy u ernstig, aanstonds ,,dien arbeid te onderneemen, eer het kruid te sterk gewor- ,,teld, en voor ons onuitroejelik zy. De Vogelkens desen raad gehoord hebbende, seiden, dat sy seekerlik strekte om haar seer te doen arbeiden, en door gebrek van voedsel magteloos te maken; terwijle onseeker was, of de Menschen ooit van dat kruid netten breiden en haar daar mede vangen souden. De Swaluwen derhalven bemerkende, dat hare raar niet alleen veragt, maar ook verdagt wierd; verlieten de Bossen ende Velden, ende gingen woonen by den Menschen, onder voorwaarden, dat sy die met hunnen sang souden vermaa- ken, ende daar en teegen vry weesen van alle vervolgingen der Menschen: soo dat seedert dien tijd de Swaluwen in der vryheid woonen by den Menschen, terwijle de selve Menschen alle de andere Vogelkens met netten ende strik- ken vangen.

;

Uitlegging der Woorden. De Ouden hebben hier verstaan met SWALUWEN, seer wijse ende ervaarene besorgde Menschen. Met SINGENDE VOGELKENS, dwaase, vrolijke, ende sorgeloose Menschen. Wanneer Menschen voorbedagtelik Geselschappen ofte Maatschappien maken, om gesaamentlik eenig goed ende vermaak te verkrij- gen ende te genieten, ofte om eenig quaad ende eenige ongemak- ken te ontgaan: soo moet het maatschap te tussen Gelijken, ofte word op het eerste voorval die Maatschappy gebrooken. Ende is dit niet het gunt deese Fabul ons Leerd, maar wel dat de meeste Gemeenschappen, geselschappen ende maatschappien ontstaan by gevalle, son- der ons toedoen, of wel door onvoorsiene haastige voorvallen, die den Menschen geenen genougsaamen tijd van beraad, om die aan te gaan ofte niet toelaten. Sulks daar uit plagt te ontstaan eene groote Verscheidentheid der Gesellen; ende dat d'een veel klouker ende sorg- vuldiger als de andere zijnde, nogtans onder de selven eene gemeen- schap ofte maatschappy kan bestendig blijven, wanneer die onkondi- gende min sorgvuldigen geseggelik ende te raden zijn. Maar gant- selik niet, wanneer sy sig van den Wijseren niet willen laaten raaden. Gelijk met siet, dan wanneer schrandere, sig selfs oeffenende, ervaarene ende sorgvuldige Menschen, eenige gemeenschap met plompe, onkonddige leuje Menschen gekreegen hebben; sy ook daar ook veeltijds voor- sien konnen eenige verre afgeleegene saaken, die de plompe, onkondige gesellen niet voorsien, ende welke saaken indien niet tijdelik met ge- meene magt ende sorge afgeweerd werden, de geheele Gemeenschap verderven sullen. Derhalven die Schrandersten alsdan niet konnen, nog- te mogen met goeden gemoede, nalaten, die verre afgeleegene pe- rikulen, ende hoe dat gemeen verderf voorgekomen kan werden, in allen ernst aan haare Gesellen bekend te maaken: Als wanneer sy gemeenelik bevinden, dat die Gesellen, ten deele door onkonde, ende laatdunkenheid, ten deele door nijd op de betweetende; eerst dien raad als eene dwaasheid uitlaggen. Ende daar naa, als die Wijsen het gevreesd quaad siende naaderen, haaren raar nog sterker drijven, den selven raad niet alleen verwerpen, maar ook den raadgeever van ontrouwe verdagt houden. Sulks sodaanige wijse menschen alsdan verpligt zijn, om haar verderf voor te koomen, uit die verdervelijke Gemeenschap ofte Maatschappye aanstonds te scheiden, al waare het ook met eene andere Maatschappye aan te gaan met die menschen van welken het voorgaande quaad gevreesd wierd; onder beding ende voornee- men nogtans, van haare eerste makkers niet te moeten, nog te willen beschaadigen. Ende gelijk dit in alle Gemeenschappen, Geselschappen ende Maatschappyen bevonden werd waarhaftig te zijn, soo bevind men het selven meer in eene grootere, ende allermeest in de allergrootste Gemeenschappen, Geselschappen ende Maatschappyen, daar een seer klein gedeelte van gemeen goed, ende quaad, dat door anneeminge van eenen goeden raad staat verkreegen ofte vermijd te werden; die onkondige losse ende nijdige Gesellen, nog min opwekt om die raad, strekkende ten voordeele aller Ingeseetenen in het gemeen, naar sijne waardye wel te ooverweegen, ende in teegendeel haare onkonde, laatdunkenheid ende nijd teegen den Raadgeever des te meer gaande maekt, wanneer die nijdige, door ende met dat teegen- streeven een weinig meer eigenbaat, als door het gemeen welvaaren der Maatschappye, beoogen konnen. Ende insonderheid werd de goede raad der kloukste ende deugdsaamste Regenten meest veragt in qualik gestelde Republijken, daar seer weinige men- schen aan het roer sitten; alsoo de kloukste ende deugdsaamste al daar ge- meenelik van de onweetensten ende onbequaamsten, soo seer benijd werden, dat niet alleen haare goede raad veragt, maar dat sy selfs in teegenloopende swaare tijden, door de bewerkinge haarer nijdige ende ondeugende Meede- broederen, van ontrouwe verdagt gehouden werden. Sulks voor die Vroomste Regenten alsdan geen middel om sig te behouden ooverig is, dat met haare siele in lijdsaamheid te besitten, ende sig te begeeven onder de bescherminge van eene beetere Republike, om aldaar te konnen afwagten, dat de tijd en- de de drouvige ervaarentheid allen Ingeseetenen der Republijken daar sy uitgeweeken zijn, doe sien, hoe veel beeter het waare geweest dien goeden raad gevolgd, als gevragt, ende die loffelike Raadgevers genougsaam, ten verderve der Republike, uit den lande verdreeven te hebben. Ende meenen wy dit den eigentlijken sin deeser FABULE te weesen, alwaar de Swaluwen sig oover haaren goeden raad veragt ende verdagt siende, van haare oude Gesellen, namentlik alle de singende Vogelkens, scheiden, de- selve verlaaten, ende by den Menschen gaan woonen.

SEQ 5 PARENT embstma_add132 HIM FABLES ; GUL ; MNE ; EMBLEMS ; ILL_BOOK URL_IMAGE embstma_add132_pic039.jpg TIPE emblempictura NEXT embstma_add132_emblem004 IIHIM FABLES ; GUL ; MNE ; EMBLEMS ; ILL_BOOK CAPTION_EN Swallows whose good advice is rejected by their fellow birds, are flying to a farm to make their nests SOURCE_FILE embstma_add132.xml MOTTO_NL_NORM Die niet te raden is, is niet te helpen LINK_FACSIMILE embstma_add132_fac039 MOTTO_LA

Omnes ignorantia cum arrogantia perdit.

TYPE emblem pictura IC 25F31 ; 25F32(SWALLOW)(+5262) ; 41A17 ; 41A3212 ; 46A14 ; 46AA14 ; 47I111 ; 47I15(PITCHFORK) ; 85(SWALLOWS AND OTHER SONG-BIRDS) ; 86(DIE NIET TE RADEN IS, IS NIET TE HELPEN) ; 86(OMNES IGNORANTIA CUM ARROGANTIA PERDIT) PREV embstma_add132_emblem002 MOTTO_NL

Die niet te raaden is, is niet te helpen.

ID embstma_add132_emblem003 MOTTO_LA_NORM Omnes ignorantia cum arrogantia perdit CHILDREN CHILDREN_SQRT 0