$
TEXT_EXPL_XML <p>14. De Gans, ende de Papegaai,<lb/>
                                De Gans, met sorgen ende met moeite sijne kost ten<lb/>
                                waattere ende ten lande in vryheid gesogt hebbende,<lb/>
                                ende daar door vet geworden zijnde, wierd misnougd,<lb/>
                                wanneer hy by geval omtrend eenes grooten Heerschaps<lb/>
                                Huis, in eene vergulde kooje een vreemden Asiatisen Vogel<lb/>
                                sag hangen, ende dat die a'daar sonder eenige sorge ofte ar-<lb/>
                                beid wel lekkerlik met wynsopjens in oovervloede gevoed<lb/>
                                ende gedrenkt wierd; ende begon hy derhalven de andere<lb/>
                                Gansen van sijn geslagt op te maaken, om het geluk van sulk<lb/>
                                een leeven te souken ende te bejaagen: waar toe sy gelijke-<lb/>
                                lik aangemoedigd zijnde, ten Hoove vloogen, ende sig al-<lb/>
                                <pb n="embstma_add132_fac094"/>
                                daar lieten vangen, sulks de gemeene Gansen onder de parti-<lb/>
                                culieren Hoovelingen wierden verdeeld, ende hy, als haar<lb/>
                                voorganger, voor den Koninge gebragt, ende in eener kooje<lb/>
                                geset wierd, om ook eeven gelijk de Papegaai te werden<lb/>
                                opgevoed, onder voorwaarde, van ook te leeren naarklap-<lb/>
                                pen, gelijk men hem soude voorseggen, sonder daar in naa-<lb/>
                                laatig te werden bevonden, op hooge straffe, ja de dood sel-<lb/>
                                ve. Maar toen hy in de kooje geset zijnde, het deurtjen<lb/>
                                agter hem hoorde toedoen, ende daar uit sijne gevangenis<lb/>
                                besloot, als ook bemerkte hoe onbequaam hy was, om als<lb/>
                                een Papegaai te leeren klappen, ende dat hy dien volgende<lb/>
                                seekerlijk aanstonds een spot der bet-weetende Papegaajen<lb/>
                                soude werden, als ook, dat hy vervolgens al daar nie tlange<lb/>
                                by den Koninge in aansien soude konnen blijven; soo brak<lb/>
                                hem het sweet van angsten ten lijve uit, ende wenschte hy<lb/>
                                geduurig weeder naa sijne oude vryheid, dog te vergeefs.<lb/>
                                Sulks hy sijne dwaalinge, ende daar en booven sijnen raad<lb/>
                                ofte verraad, waar door alle de andere vrye Gansen slaaven<lb/>
                                geworden waaren, ooverdenkende, daar door in eener tee-<lb/>
                                ringe verviel, ende ellendiglik quam te sterven.<lb/>
                            </p>
                        
; <p>Uitlegging der Woorden.<lb/>
                                De Ouden hebben hier met eenen vetten Ganse ver-<lb/>
                                staan, een rijken Boer ofte een rijk Borger, ofte een<lb/>
                                Magistraats-Persoon eener Vrye Republike.<lb/>
                                Met een Papegaai, een Hooveling.<lb/>
                                Met de goude Kooi, een Konings Hof.<lb/>
                                Dat alle goede saaken, die ons gebeuren ofte alle onse Goederen die<lb/>
                                wy verkrijgen, ende die wy blijven besitten, in den beginne onses<lb/>
                                besits, ons eene groote vreugd aanbrengen, bevind een yder aan sig sel-<lb/>
                                ven: als ook, dat wy alsdan, gelijk of wy daar omtrend ons oogwit ver-<lb/>
                                kreegen hadden, daar van versaadigd zijn; ende onse gedagten doen<lb/>
                                rusten, in sulker vougen, dat eene korte gewoonte van die goederen<lb/>
                                <pb n="embstma_add132_fac095"/>
                                te besitten, alle onse vreugd wel eer in het verkrijgen derselven door<lb/>
                                ons genooten, soodanig doed verdwijnen, dat naaweliks daar van oo-<lb/>
                                ver blijft eenig gevoelen, dat magtig is onse gedagten op te wekken,<lb/>
                                om als de voorvallen sulks wel souden vereissen, die waardije der goe-<lb/>
                                deren, die wy besitten, wel te ooverweegen, ende naar waarheid te<lb/>
                                schatten. Daar en tegen bevinden wy ook, dat de quaade saaken ende<lb/>
                                de Verliesen van goederen, ons niet alleen bedrouven, wanneer sy<lb/>
                                ons ooverkoomen, maar dat ook de geheugenisse ende de smert van<lb/>
                                dien, onse gedagten geduurig opgewekt, om de grootheid der selven<lb/>
                                wel te ooverleggen, ende met eenen te bedenken, of daar geen mid-<lb/>
                                del voor ons sy, om van dat altijds drukkende quaad ontslagen te wer-<lb/>
                                den, ende onsen voorgaanden, ofte eenen beeteren stand, ende meer<lb/>
                                goederen te bekoomen.<lb/>
                                Dit is de reden, dat een rijke Boer seer wel begrijpt ende ook swaar<lb/>
                                agt, alle den arbeid, ongemakken ende teegenspoeden, die hem om-<lb/>
                                trend den Landbouwe voorkomen, ende daar en teegen niet bedenkt,<lb/>
                                nogte naar waardye weet te schatten, hoe groot een goed het zy al-<lb/>
                                leen van sijne eigene forge ofte naarstigheid, ende van Goodes alge-<lb/>
                                meenen seegen oover het aardrijk ende het vee af te hangen; Sulks hy<lb/>
                                om van alle sijne opgemelde arbeiden ontslagen te werden, begeerd<lb/>
                                een Steedeling ofte Borger te zijn; en dat hy een Borger geworden zijnde,<lb/>
                                aanstonds begind te voelen ende te begrijpen, niet de gemakken ende<lb/>
                                seekerheeden, die de Poorters soo in tijden van Vreede als Oorloge, meer<lb/>
                                als de Bewooners der Platte Landen genieten; maar wel de groote<lb/>
                                onseekerheeden der profijten, ontstaande uit Poorters-neeringen, ende<lb/>
                                de kostelikheid der Steeden, als meede hoe groote vlijt ende forge men<lb/>
                                aldaar moet aanwenden, om van andere menschen, daar men om sij-<lb/>
                                ne neeringe te konnen drijven, geduurig meede heeft te handelen,<lb/>
                                niet bedroogen ende beschaadigd te werden. Derhalven die Borger<lb/>
                                weederom meend groote reeden te hebben om te tragten als een<lb/>
                                Rentenier stille op sijne inkomsten te mogen leeven. Ende dat ver-<lb/>
                                kreegen hebbende, gevoeld hy niet allen de ongemakken ende sor-<lb/>
                                gen, welke aan dat leeven vast zijn, maar is daar en boven ook met sij-<lb/>
                                nen tijde verleegen; sulks hy alsdan enkelik wenst naar eenige aansie-<lb/>
                                nelijke hem betaamende beesigheid, namentlik in der Regeeringe van ee-<lb/>
                                nig Gods Huis, Land ofte Steede, gebruikt te werden. Ende indien<lb/>
                                hem dat gebeurd, so bevind hy gewisselik die overgroote moejelik-<lb/>
                                heeden van sig geduurig te moeten vougen naar de verscheidene ge-<lb/>
                                <pb n="embstma_add132_fac096"/>
                                neegentheeden sijner Meedebroederen, ende dat hy sonder het selven, in<lb/>
                                der Regeeringe van dien niet wes uitregten kan: weshalven, indien<lb/>
                                soo eener seer Heersugtig is, hy seekerlik waand dat Hovelingen, die niet<lb/>
                                meer dan eenen Heere houven te behaagen, veel gelukkiger zijn, als<lb/>
                                hy is. Sulks indien hy sig bevind in eener Republike, daar een Hoofd van<lb/>
                                groot vermogen is, hy ook seekerlik tragten sal, de gonst des selven te<lb/>
                                bekomen, met hem niet sijne eigene goederen, maar wel eerst eeni-<lb/>
                                ge Voor-Regten, ende daar na allangs de Gemeene Vryheid sijns Vaderlands<lb/>
                                op te offeren, om alsdan gelijk de Meester-slaaf des selven oover alle Slaa-<lb/>
                                ven sijne Meederbroederen ende andere Ingeseetenen te konnen heer-<lb/>
                                sen. Het welk, indien hy verkrijgd, soo bevind hy seer haast, dat een<lb/>
                                Boer, ofte Borger, die gewoon is op sijnen eigen gronde te bouwen, tee-<lb/>
                                ring naar neering te setten, ende voorts gerust te zijn, als hy sig naar<lb/>
                                de gemeene Wetten sijnes Vaderlands heeft gedragen, op verre naar<lb/>
                                soo bequaam niet is, om daar liegen ende bedriegen, quistig, baldaadig en-<lb/>
                                de ontugtig te leven, des Heeren gonsten te konnen behouden, als de<lb/>
                                geboorene Hovelingen, die van kindsbeen aan, neevens dien Vorst, in alle<lb/>
                                ontugt opgegroeid zijn. Ende terwijle die Hofsieke Borger, de gonst des<lb/>
                                Vorsten 't hemwaarts, niet verkreegen heeft, dan met allangs de Reg-<lb/>
                                ten ende Goederen des wel eer Vryen-Volks aan hem op te offeren, en-<lb/>
                                de dat ook daar naa soo haast geene offerhanden meer door hem aan<lb/>
                                dien Vorste ofte Heere, konnende werden opgeofferd, hy des Vor-<lb/>
                                sten gonst t'hemwaarts van tijden ten tijden siet verminderen, ende daar<lb/>
                                en booven soo gevoeld hy dat sijne Meeder-Broeders in der Regee-<lb/>
                                ringe, jaa de oude Hoovelingen, hem voor eenen Verrader sijns Vaader-<lb/>
                                lands aansien, ende dat sijne Meede-Ingeseetenen hem oopenbaarelik<lb/>
                                als soodaanig eenen veragten, ende vervlouken. Sulks hy te laat be-<lb/>
                                grijpende, dat een Boer ofte Borger ten Hove niet geagt werd dan soo<lb/>
                                lange hy kan ende schijnd te willen sijn Vry Vaaderland verkoopen<lb/>
                                ofte verraaden, ende dat alle die gonst ophoud, soo haast hy dat groot<lb/>
                                schelmstuk bedreeven heeft. Waarom hy alsdan daar van eene soo<lb/>
                                groote smerte gevoeld, dat hy eindelik van Spijt ende Hertseer sterfd:<lb/>
                                Laatende allen menschen een voorbeeld naa, dat sy sig in haaren Stan-<lb/>
                                de soo gelukkig behoorden te maaken, ende vergenougd te houden<lb/>
                                als doenelik is, behoorden te maaken, ende vergenougd te houden<lb/>
                                als doenelik is, sonder geduurig naar eenen anderen stand te haaken.<lb/>
                                Ende dit is eigentlik het gunt ende waar van de Ouden ons met deeser<lb/>
                                FABULE hebben willen leeren ende afschrikken.<lb/>
                            </p>
                        
SEQ 16
PARENT embstma_add132
HIM FABLES
; GUL
; MNE
; EMBLEMS
; ILL_BOOK
URL_IMAGE embstma_add132_pic093.jpg
TIPE emblempictura
NEXT embstma_add132_emblem015
IIHIM FABLES
; GUL
; MNE
; EMBLEMS
; ILL_BOOK
CAPTION_EN A goose, jealous of a parrot who has an easy life in a cage, gives up his freedom and leads his fellow geese into captivity
SOURCE_FILE embstma_add132.xml
MOTTO_NL_NORM Daar is geen ellendiger Mens als een Verrader van zijn vrije vaderland
LINK_FACSIMILE embstma_add132_fac093
MOTTO_LA <p>Optat ephippia bos piger, optat arare caballus</p>
                        
TYPE emblem pictura
IC 25F35(PARROT)
; 25F36(GOOSE)
; 34B131
; 45F90
; 51EE1(+4)
; 57AA76
; 85(GOOSE AND PARROT)
; 86(DAAR IS GEEN ELLENDIGER MENS ALS EEN VERRADER VAN ZIJN VRIJE VADERLAND)
; 86(OPTAT EPHIPPIA BOS PIGER, OPTAT ARARE CABALLUS)
PREV embstma_add132_emblem013
MOTTO_NL <p>Daar is geen ellendiger Mensch, als een Ver-<lb/>
                                raader van sijn Vry-Vaaderland.</p>
                        
ID embstma_add132_emblem014
MOTTO_LA_NORM Optat ephippia bos piger, optat arare caballus
CHILDREN 
CHILDREN_SQRT 0