$ TEXT_EXPL_XML
29. De Muisen ende de Val.
De Muisen siende eenige gebraaden Spek, opgehangen
in een kleen Vertrek, daar den ingang veilig ende oo-
pen was, ende hun aanlokte, om met eene grage Mond
aan den kost te vallen; Soo naamen sommige Muisen om-
standig oogmerk, op alles, daar op te letten stond, ende
vermerkten, dat aan dat Vertrek niet meer dan eene in-
gang, ende geene uitgang was; sulks de selve ingang by on-
gevalle ofte door konst geslooten werdende, sy gewisselik al-
le gevangenen souden weesen, derhalven sy niet konden goed
vinden, daar in te gaan, seggende, dat sy sig selven liever
daar buiten in alle seekerheid, met gemeene Spijse, souden
Lekkernien te snoupen. Andere Muisen, die uitneemend
lekker waaren, ende naar die aller-lekkerste Spijse ten uit-
tersten haakten, seiden daar in geene swaarigheid te sien,
liepen daar haastig in, ende begonnen met groote vreug-
de van het Spek te eeten, tot dat sy vermerkten, door het
needer-vallen van der Deure, alle gevangenen te zijn, ende
dat de Vrees van haare aanstaande Dood, haar soo-
daanige de Smaak deeses gebraaden Speks benam, dat sy
in die selve spijse die voorgaande lekkernie niet konden
smaaken, maar al treurende door den Kok ofte Kelder-
meester gevangen wierden, ende aldus haar leeven eindig-
den; terwijle de andere, die sig met gemeene kost versaa-
digd hadden, ook met een groot vergenougen in haare
Hoolen vlooden, ende door dat middel haar leeven be-
hielden.
Uitlegging der Woorden.
De Ouden hebben hier verstaan, met MUISSEN die sig
met gemeene Spijse vergenougen, Menschen die
maatig leeven.
Met MUISSEN, die enkel het gebraaden Spek willen
eeten, Menschen die Lekker ende Gulsig, als ook tot den
Drank ende alle Wellusten, geneegen zijn.
Gelijk wy den oneindelik wijsen ende goeden God, Lof ende
Dank schuldig zijn, dat wy alle gebooren werden met eenpaa=
rige geneegendheid om te leeven, ende midderler wijle alle smer-
ten te ontgaan; ende dat wy ook gebooren zijnde, met die be-
houftigheid van ten dien einde Spijse ende Drank te moeten gebrui-
ken, wy ook bequaam gemaakt zijn, om door de ongemakken, die
de Honger ende Dorst in ons veroorsaakt, geprikkeld werdende, daar
in niet versuimig te zijn: Ende gelijk wy eindelik alle gebooren
werden met bequaamheeden, om door, ende geduurende een maa-
te Soetigheeden te genieten, ende dien volgende des te williger te
werden, om te eeten ende te drinken: Soo is aan de andere sijde seer
te beklaagen, ende te beschuldigen, de swakheid ofte verkeerdheid
veeler Menschen soo groot te zijn, dat sy door die byvallige Soetig-
heeden, sig soodaanig laaten verleiden, dat, daar sy door een maatig
goed verkrijgen, ende alle smerten vermijden souden konnen; Sy des
niet te min sig allangs aan der gulsigheid, ooverdaad, keurelikheid ende lek-
kerny, in Spijse ende Drank gevangen geevende, daar door niet alleen
haar leeven kort ende smertelik maaken, maar ook door Dronkenschap
haare sinnen verliesen, ende eindelik als eereloose veragtelijke Beesten,
schielik komen te sterven. Gelijk meede bekend is, dat die selfde
wijse ende goede God ten hoogsten geloofd ende bedankt behoorde
te werden, dat het hem geliefd heeft, den Menschen, tot eenen troost
in hare stervelikheid, te geeven die bequaamheid, om door de voort-
teelinge in haare Afkoomelingen, by naast in der eewigheid te konnen
leeven; ende dat het den selfden Goode ook geliefd heeft, de Men-
schen, wanneer sy haaren wasdom bekomen hebben, door oover-
vloedig voedsel, ende oovertollige geesten des menschelijken Lig-
haams, als dan uit den gebruike van Spijse ende Drank ontstaande;
veeltijds te ontrusten, ende eenigsins in haar verstand ofte oordeel te
bedwelmen soodaanig, dat sy alle haaren rust ende vergenougen souken
in het omarmen eenes Menschen, die van eene andere Sexe zy. En-
de is daar beneevens den Menschen niet alleen bekend, dat het Goode
ook geliefd heeft, die Menschen daar toe des te williger te maaken,
met beiden den selven Menschen in die vereeniginge ende omar-
minge te doen genieten onuitspreekelijke Soetigheeden: maar is ook
aldaar beneevens seer te beklaagen, dat, daar alle Menschen door een
wettig ende maatig gebruik van byslaapen, haar leven verlangen, sig
gerust stellen, die waare Soetigheeden eerelik genieten, ende in haare
seekere Afkoomelingen moogen ende konnen in der eewigheid leeven;
Veele van dien nogtans, alleen door die Soetigheeden, welke sy omtrend
het byslaapen genieten, sig soodaanig laaten verleiden, dat sy de selven
met eene onversaadelijke ende toomeloose keurelikheid, in alle on-
tugt en ooverdaad, ende met een beswaard gemoed naarjagende, in het
misbruik van byslaapen, haar teeven verkorten, veele ongemakken ende
ende daar beneevens onseekere Afkoomelingen naalaatende, eene seer
versoejelijke dood koomen te sterven.
Ende hoewel daar en booven den Menschen bekend is, dat daar
niemands Heer ofte Tyran, ende niemands Slaaf, maar sijn eigen Man
te willen zijn, den Menschen in het gemeen de meeste waarhaftige
Eere ende seekerste Ruste aanbrengen soude; veele nogtans soo Ver-
keerd, Eergierig ende Heerssugtig bevonden werden, dat sy door de be-
ginselen ende Soetigheeden der Regeeringe, sig soodaanig laaten ver-
leiden, dat sy in geduurige onrust hooger ende hooger klimmende,
ofte willende klimmen, om daar naa alle haare Meede-Broeders in der
Regeeringe ofte in den Raade, als Tyrannen, tragten te regeeren, ende dat
sy sulks niet konnende uitwerken, veeltijds alsdan tot die wan-hoope
vervallen, dat sy eenen anderen Tyran, het zy van binnen, het zy van
buiten, in der Republike verwekken, ofte invoeren, om onder der
selfs bystand ende schaduwe, oover alle andere haare Meede-Inge-
seetenen ende Meede-Broederen te konnen heerssen. Ende is ons
eindelik meede bekend, dat of schoon deese heerssugtige Menschen
haar hoogste oogwit quaamen te bekoomen, met sig Heer oover haa-
re meede Regenten der wel eer Vrye Republike te maaken, sy efter niet
dan een Tyrannig ellendig leeven, vol van schrik ende vreese souden
konnen leiden, ende dat die Heerssugtige mindere Ingeseetenen,
Welke eenen Tyran in de Republike hebben helpen invoeren, daar
beneevens gemeenelik in die hoope van groote Eere ofte Goed te
sullen verkrijgen, bedroogen werdende, onder dien Tyranne, welke
sy ingevoerd hebben, als ellendig opperste slaaven blijven leeven, of
door anderer wraakgieriger handen sterven, of van haare hoogheid
vervallende door Hertseer ende Spijt, onder de gemeene vervlou-
kingen aller Ingeseetenen der Republike, haar leeven eindigen.
Ende meenen wy den eigendlijken sin deeser FABULE te wee-
sen, aan te wijsen, dat voorsigtige Menschen sig omtrend de Vlees-
schelijke Wellusten, maatig behoorden te houden, ende dat de Wel-
lustigen gemeenelik een drouvig einde hebben. By welken eigend-
lijken sinne ons heeft gedagt allernaast te koomen, die Brutale en-
Beestelijke drift, om oover sijns gelijken te Heersen ende te Tyran-
niseeren, selfs wanneer men in der Republike een aansienelik gerust,
ofte een vergeeten Borger blijven kan.
Plures gula quam gladius occidit.
TYPE emblem pictura IC 25F26(MOUSE)(+45) ; 34D111 ; 41A53 ; 52A24 ; 54A43 ; 55CC11 PREV embstma_add132_emblem028 MOTTO_NLSteek u in geen gat, of sie daar door.
ID embstma_add132_emblem029 MOTTO_LA_NORM Plures gula quam gladius occidit CHILDREN CHILDREN_SQRT 0