| TEXT_EXPL_XML |
<p>30. De Vos ende Doorne-Boom.<lb/> Hoewel de Doorn-Haagen als ook de Doorne-Boomen,<lb/> geene goede Vrugten draagen, gants niet cierlik van<lb/> stal zijn, nogte eenige schaduwe voor den Menschen of-<lb/> te Dieren, geeven, soo lange sy leeven, ende dat sy dood<lb/> ofte afgehouwen zijnde, geen hout tot Timmeren, Beeld-<lb/> houwen, ofte Haard-brand verschaffen, maar daar en tee-<lb/> gen soo leevendig als door zijnde, de onnoosele Dieren,<lb/> die omtrend haar koomen, van haare wolle ofte goederen<lb/> berooven, ende alle die met haar omgaan, scherpelik<lb/> steeken ende quetsen: Soo gebeurde nogtans, dat dit<lb/> <pb n="embstma_add132_fac176"/> alles ongeagt, seekere Vos voor de Honden vlugtende,<lb/> ende vreesende van de selven gevangen te sullen werden,<lb/> in der haast sijnen toevlugt nam tot een by hem staande<lb/> Doorn-Haage, ende daar naa de Haage oovergeklommen<lb/> weesende, sig wijders begaf op eene Doorne-Boom, daar<lb/> omtrend zijnde, waar van hy weederom vallende, eenige<lb/> andere sijner Takken haastelik aangreep, ende sig daar door<lb/> in dervougen quetste, dat hy de Haage ende den Doorne-<lb/> Boom begon te schelden voor onheus teegen Vreemdelin-<lb/> gen te weesen, ende niet waardig te zijn, dat ooit eenig<lb/> verjaagd ofte vervolgd Dier, sijnen toevlugt tot ende op<lb/> haar naame; Maar deese hem bespottende, seide: Nie-<lb/> man heeft ooit by eenen steekeligen Dooren heul gesogt<lb/> ende sulks bekoomen, ende dat behoord gy, die vermaard<lb/> zijt, zeer schrander, ende doortrapt te weesen, best te<lb/> weeten, ende dien volgende hier uwe berging niet ge-<lb/> sogt te hebben, ofte gesogt hebbende, soo behoord gy<lb/> niet soo seer onse ontrow als uwe eigene onvoorsigtigheid<lb/> te beschuldigen, ende te bestraffen, wanneer gy in steede<lb/> van by ons hulp te vinden, van ons gestooken ofte ge-<lb/> plukt werd.<lb/> </p> <p>Uitlegging der Woorden.<lb/> De Ouden hebben hier verstaan met HONDEN,<lb/> vyandige Menschen.<lb/> Met een Vos, een Mensch, die door Listen ende Bedrog<lb/> gewoon is, sijne Leevens-middelen te souken.<lb/> Met een Doorn-Haage ofte Doorn-Boom,<lb/> Menschen die van goeddoen afkeerig, ende tot andere<lb/> te beschaadigen, begeerig zijn.<lb/> <pb n="embstma_add132_fac177"/> ALle Menschen, geneegen weesende, haar eigen behoud door<lb/> Goede ende Deugdsaame Middelen te souken, ende weetende, dat<lb/> sy nooit in soo eenen verseekerden stand konnen koomen, dat sy<lb/> niet onnooselik ende sonder haare schuld, in swaare ongemakken<lb/> souden konnen vervallen, als ook daar beneevens sig bewust wee-<lb/> sende, dat sy in swaare ongelukken vervallen zijnde, door schrik<lb/> ende vreese soodaanig in haar verstand ter needer geslaagen ende<lb/> vervoerd souden konnen werden, dat sy alsdan het dienstigen van<lb/> het ondienstigen niet wel souden konnen onderscheiden, merken<lb/> derhalven, eer sy in eenig gevaar zijn, seer wel op den loop des<lb/> Weerelds ende het doen der Menschen, om in allen gevalle, als<lb/> het de nood vereist, indagtig te konnen zijn, welke Menschen op-<lb/> regt, trow ende vriend-houdende, ende welke daar en teegen,<lb/> dubbeld trowloos, wreed ende verraaders zijn,<lb/> Maar Menschen, die daar en teegen gewoon zijn, haar behoud<lb/> te souken, niet soo seer volgens eenige goede Reedenkaavelingen, of-<lb/> te geheugenisse, als wel naar het haar in den sinne schiet, op der daad<lb/> soo als sy in noode zijn, met eenige vonden ofte listen daar teegen<lb/> te bedenken; soo gebeurd gemeenelik, wanneer haar dat eenige<lb/> maalen gelukt is, dat sy daar op al te seer betrouwen. Sulks sy<lb/> versuimd hebbende, voor af vrinden te maaken, ende ook geenen<lb/> anderen ommegang gehad hebbende, dan met losse Menschen;<lb/> die haar gelijken, door die wreede vervolgingen eeniger boose<lb/> Menschen, ofte door andere swaare ongemakken, vervallen in<lb/> soodaanige Schrik ende Vreese, dat sy van alleen verstande schijnen<lb/> beroofd te zijn, ende alsdan haare toevlugt veeltijds neemen, tot on-<lb/> bekende ende gants ondeugende Menschen, die in plaatse van regt<lb/> eergierig te weesen, ofte een menschelik meedoogen te hebben<lb/> oover ellendige Menschen, die haaren toevlugt tot haar neemen;<lb/> alsdan in teegendeel toonen of uit der aard, of door eene lange<lb/> gewoonte meer geneegen te zijn, andere Menschen te beschaa-<lb/> digen als te helpen, ende dat sy dien volgende sig niet ontsien,<lb/> voor een klein gewin, haare schaamte, eere, ende alles wat hier<lb/> op der aarden heilig is, te verkoopen, het Regt van Gast-vry-<lb/> heid te schenden, ende die arme vlugtende Menschen te bespot-<lb/> ten, te beschaadigen, ende aan haare Vyanden oover te leeve-<lb/> ren.<lb/> <pb n="embstma_add132_fac178"/> Sulks indien het een groot ende wreed Schelmstuk is, te beleedigen<lb/> ende wijders te onderdrukken, Menschen die gewoon zijn te<lb/> leeven door listen ende quaade konsten, wanneer sy in haare ellen-<lb/> den haaren toevlugt tot ons genoomen hebben: wat sullen wy<lb/> seggen van die Menschen, welke konnen goedvinden, andere<lb/> Menschen, die om haare Deugd vervolgd werden, ende haaren<lb/> toevlugt tot haar genoomen hebben, selfs te beschaadigen ofte<lb/> aan haare Vyanden oover te leeveren; Waarelik, die sulks doen,<lb/> zijn geen Menschen, maar Gedrogten in Menschen schijn, ende die als<lb/> Gedrogten ofte monsters hadden behooren, ofte nog behoorden te<lb/> werden gesmoord, ende uit alle by-eenkomsten van eerelijke<lb/> Menschen gebannen te zijn, op dat haarder nooit meer mogte<lb/> worden gedagt, of wel, dat haare eereloosheid ende schandelik veragt<lb/> Leeven, haar mogte gedyen tot eene langduurige straffe.<lb/> Volgens welk voormelden blijkt, dat de Ouden met deeser FA-<lb/> BULE ons hebben willen leeren, dat Verstandige ende Deugdsaame<lb/> Menschen, eer sy in ongelukken ofte ongevallen vervallen zijn,<lb/> rijpelik ende met bedaarde sinnen, behoorden te ooverleggen,<lb/> aan wien sy, in swaare ongemakken vervallen zijnde, hulp ende<lb/> bystand behoorden te versouken, ende dat sy nooit van ondeugen-<lb/> de ende ontugtige Menschen, goede raad ofte bystand hebben te<lb/> verwagten. Ende dat dar en teegen listige, bedriegelijke ende on-<lb/> deugende Menschen, sig in voorspoeden vindende, nooit ooverleg-<lb/> gen, van wien sy in teegenspoeden, troost ende bystand, behoor-<lb/> den te versoukenm, ende dat sy derhalven in groote ongemakken<lb/> vervallende, door grooten haast sig meenen daar uit te redden,<lb/> wanneer sy van de naaste aanstaande Menschen hulp versouken,<lb/> schoon die van soodaanigen aard zijn, dat sy deselven in haaren<lb/> teegenspoede bespotten, ende nog meer verdrukken sullen.<lb/> </p> |
| SEQ |
32 |
| PARENT |
embstma_add132 |
| HIM |
FABLES GUL MNE EMBLEMS ILL_BOOK |
| URL_IMAGE |
embstma_add132_pic175.jpg |
| TIPE |
emblempictura |
| NEXT |
embstma_add132_emblem031 |
| IIHIM |
FABLES GUL MNE EMBLEMS ILL_BOOK |
| CAPTION_EN |
A fox climbs a thorny tree, trying to escape the dogs hunting it |
| SOURCE_FILE |
embstma_add132.xml |
| MOTTO_NL_NORM |
Gaa by geenen Duivele ter Biegte |
| LINK_FACSIMILE |
embstma_add132_fac175 |
| MOTTO_LA |
<p>Non apud Novercam conquaerendam.</p> |
| TYPE |
emblem pictura |
| IC |
25F23(FOX)(+5212) 25F23(FOX)(+5222) 25G3(+222) 34B11(+9513) 43C11(+421) 57AA6141:56D21 |
| PREV |
embstma_add132_emblem029 |
| MOTTO_NL |
<p>Gaa by geenen Duivele ter Biegte.</p> |
| ID |
embstma_add132_emblem030 |
| MOTTO_LA_NORM |
Non apud Novercam conquaerendam |